يادداشت ها
تئاتر مستند

تئاتر مستند به شدت جانبدار است.تئاتری ست که درگیری وفلاکت توده ها و نوع و ترکیب و رگ و ریشه ی حکومت ها را بررسی می کند.تئاتر مستند ،تئاتری ست ضد استعماری .بنابراین،رسواکننده است.رودرروی هر نوع دیکتاتوری و جبّاری می ایستد.به ناچار محکوم کننده است.سانسورپذیر نیست.اگر شرایط رشد برایش فراهم نشود،وجود نخواهد داشت.یا هست یا نیست.نمی شود مثله اش کرد،برید،تکه هایی را دور ریخت،گفتارها را عوض کرد،و اشخاص را طبق دل خواه سانسورچیان جا به جا کرد.

دشمنان تئاتر مستند ،بسیار زیادتر از تئاتر غیر مستند است.دشمنان تئاتر مستند،بسیار بی رحم تر از دشمنان تئاتر غیر مستند هستند.تمام آن هایی که حاضر نیستند امتیازات خود را از دست بدهند،با آن دست به گریبان خواهند شد و در خفه کردن این صدا به شدت خواهند کوشید.تئاتر مستند ،سرزمین نمی شناسد.برای مردم ِ هر گوشه ی دنیا ،آگاه کننده و نیرو بخش است.تئاتر مستند،[...]یاور تمام نیروهای مثبتی ست که در هر گوشه ی دنیا تحت شرایط مختلفی به سر می برند.

متأسفانه،تئاتر ایران،هنوز نمایش نامه های مستندی ندارد.با توجه به مواد اولیه ی فراوانی که از لابه لای تاریخ ِ مدفون می توان بیرون کشید.توجه کنید به مثلاً وقایع دوره ی قاجاریه،مسئله ی نفت،جنبش های ناکام،تحریم تنباکو،ماجرای دارسی،نهضت مشروطیت،و هزاران مسئله ی دیگر که خود ،بهتر آگاهید.

از:شناخت نامه ی ساعدی،جواد مجابی،تهران،قطره،چاپ دوم:1381،صص 120 و 121.