يادداشت ها
تصويب ِ قانون ِ منع ِ برده فروشی در ايران

در ایران تا سال 1307 ، برده فروشی آزاد بود و منع ِ قانونی نداشت ، ولی روز 18 بهمن ِ همین سال ، قانونی به تصویب ِ مجلس ِ شورای ملی رسید که به موجب ِ آن ، خرید و فروش ِ برده در سراسر ِ کشور ممنوع می باشد و هر یک از مأموران ِ دولتی در هر نقطه ی کشور کسی را به نام ِ برده یافتند ، مؤظف اند فوراً وسایل ِ آزادی ِ برده را فراهم نمایند . البته در ایران ، بازار ِ برده فروشی دایر نبود ، ولی کم و بیش برده که غالباً از سیاه پوستان و یا سیاهان ِ زنگباری بودند ، خرید و فروش می شدند و متأسفانه ، صادرات ِ برده ی ایران به خارج ، بیش تر دختران ِ زیباروی بود و این گونه دختران را از پدران ِ آن ها که بی چیز و تنگ دست بوده اند ، به قیمت ِ بسیار ناچیزی خریداری و بعد به بهای زیاد به سرمایه داران ِ آن طرف ِ خلیج ِ فارس به فروش می رسانیدند . قانون ِ مصوّبه ی 18 بهمن 1307 باعث شد که خرید و فروش ِ برده به کلی در ایران متروک شود و کم تر کسی جرئت ِ اشتغال به این کار ِ ننگین را داشته باشد . البته بعد از شهریور 1320 ، در یکی دو نقطه ی جنوبی ِ ایران ، خرید و فروش ِ برده رواج پیدا کرد و بیش تر ِ بردگان به جای غلام ، همان دختران ِ زیبا روی به نام ِ کنیز بودند و دختران را بعضی از افراد ِ نادان و در عین حال ، یاغی و گردنکش به آن طرف ِ خلیج [فارس ] انتقال داده و به بعضی از شیوخ به فروش می رسانیدند . در حال ِ حاضر ، به هیچ وجه خرید و فروش ِ برده در ایران رایج نمی باشد .

از : بیست و دومین سال نامه ی دنیا ، 1345 ، صص 304- 305 .